Skip to main content

Posts

Showing posts with the label Музей

Британийн музейн Уншлагын танхим.

  Би хоёр жилийн өмнө Лондон хотын төвд байрлах Британийн музейд очсон юм. Тэр үед музейг “Онцгой үзвэрүүд” гэх 90 минутны тайлбарлагчтайгаар үзээд бүгдийг үзэж амжаагүй. Үргэлжлүүлэн үзэхээр саяхан очихдоо “Уншлагын танхим”  (The British Museum Reading Room) болох дэлхийн түүх, утга зохиолын нэр хүндтэй газрын нэгээр орж танилцав. Хагас бөмбөг хэлбэртэй аварга том уншлагын танхим зүгээр нэг номын сан биш, хүн төрөлхтний түүхийг өөрчилсөн олон суутнуудын "гэр" байж. Жишээ нь Карл Маркс сууж "Капитал" бүтээлээ бичсэн, Владимир Ленин, Чарльз Диккенс, Оскар Уайлд зэрэг хүмүүс энд судалгаа хийж, суудаг байсан тухай ч олж мэдэв. Ингээд л энэ уншлагын танхим яагаад музейн дунд нь байрлах, хэзээ хэн санаачилж барьсан, номын сан хөмрөгөө яаж бүрдүүлэв, алдартай хүмүүс яагаад энд ирдэг байв гэх мэтээр хэрэгт дуртай би ном болон интернет ээ хослуулан уншиж AI гээр туслуулан мэдсэн зүйлсээ энд сийрүүлэн бичлээ.  Уншлагын танхимыг барих санааг анх музейн Ерөнхий номын санч Анто...

Архитектор Сэр Жон Соуны гэр музей.

(Лондон, Линкольнс-Инн-Филдс 12, 13, 14 дүгээр байшин) Энэ сайхан өдрийн мэндийг хүргэе. Саяхан Лондонд богино хугацаагаар очихдоо найз нарын зөвлөсний дагуу “Sir John Shane’s museum London” гэдгийг очиж үзлээ. Алдартай архитектор хүний гэр музей үзвэр нь зай завсаргүй чихээтэй замбараагүй овоорчихсон санагдсан. Үзэж байхдаа музейн танилцуулгыг авч гэртээ ирээд дэлгэрүүлж уншснаар учрын ойлгож авсан, их сонирхолтой хүн байна. Ингээд AI гээ ашиглаад элдэв асуулт тавьж олж мэдсэн сонирхолтой баримтуудыг найз нартайгаа хуваалцлаа.  Сэр Жон Соун бол ядуу амьдралаас дэлхийн хэмжээний архитектор болж чадсан "өөрөө өөрийгөө бүтээсэн" хүний тод жишээ. Түүний боловсрол болон карьерын эхлэл нь тууштай зан, авьяас чадвар дээр тогтсон гэж үздэг. Жон Соун 1753 онд Английн Беркшир мужийн Глейзли хэмээх жижиг тосгонд төржээ. Түүний эцэг нь тоосго өрөгч байсан бөгөөд Жон хүүг ч мөн адил барилгын хар ажилтан болно гэж төсөөлдөг байв. Тэрээр багадаа эцгийнхээ ажилд тусалж, барилгын материалын...

Анхны компьютер Baby -ийн түүх.

1800 он гэхэд Манчестер хотод “уурын хөдөлгүүр жинхэнэ утгаараа хөгжиж " байсан бол 1830 он гэхэд хөвөн ээрэх, даавуу үйлдвэрлэх 99 үйлдвэртэй болжээ. Дэлхийн анхны орчин үеийн төмөр зам    Ливерпүүл, Манчестер хотуудын хооронд 1830 онд нээгдсэн бөгөөд 1850-иад он гэхэд хотын одоогийн төмөр замын системийн ихэнх хэсэг нь баригдсан байж. Манчестер хот Английн үйлдвэрлэл хөгжсөн эртний төв бөгөөд энэ түүх ээ өгүүлэх шинжлэх ухааны сайхан музейтэй. Саяхан түүгээр орж олон сайхан сонирхолтой бүтээлүүдийг олж үзлээ.    Би өөрийн сонирхдог сэдэв болох компьютерын тухай юу гэж өгүүлснийг уншиж үзээд мэдсэн     сонин сайхнаасаа сонирхуулан бичлээ. Тооцон бодох электрон машинд(70-80 д оны компьютерт) хэрэглэж байсан перфо картыг даавуу үйлдвэрлэх машины хээг гаргах удирдлагын картаас санаа авч бүтээсэн гэжээ. Анхны компьютер Baby -ийн түүх буюу түүнийг бүтээгчид.    Санах ойд программ аа хадгалж     ажиллах орчин үеийн анхны компьютерыг 194...

Блэтчлэй Парк

Найзуудтайгаа Блэтчлэй (Bletchley) Парк гэх нэртэй Английн нэгэн түүхийн сонирхолтой музейг тайлбартай, үзүүлбэртэй хэдэн жилийн өмнө үзэж бүтэн өдрийг тэнд өнгөрөөсөн өө зургуудаа үзэж байгаад санаж энэ блог тоо бичихээр шийдэв. Байрлал нь Оксфорд, Кембриж хоёр хотыг холбох төмөр замын дунд хойшоо босоо тэнхлэгээр Шотланд руу явах зам дээр урагш Лондонтой төмөр замаар холбох газар жижигхэн хотод энэ парк байлаа. Дэлхийн хоёрдугаар дайны үед Германы арми Энигма (Enigma) машиныг ашиглаж шифрлэж нууцалсан мэдээгээ дамжуулж цацдаг байж. Тэр шифрлэж шахсан кодыг задлах Бомбе(Bombe) гэх код тайлах анхны машиныг энд бүтээжээ. Үзэж яваад математикч Алин Түйрэнгийн ажиллаж байсан өрөөнд орсон сайхан сэтгэгдэл төрсөн дөө. Түйрэнгийн машиныг дуулаагүй Математик болон Айти-гийн оюутан байхгүй биз ээ. Блэтчлэй Парк -ад Польш, Францын математикчид үнэтэй хувь нэмэр оруулсан гэж тайлбарлаж байв. Энд ажиллаж байсан хүмүүсийн хэн нь ч би энд ажиллаж байсан гэж хэлдэггүй байжээ, шийдвэрлэж байг...